listopada 13, 2023
Zmiany w Rozporządzeniu w sprawie BHP na stanowiskach wyposażonych w monitorach ekranowych
Nieprawdopodobne stało się faktem! Po 24 latach znowelizowano rozporządzenie w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe. Co dokładnie się zmieniło?
Zmiany wbrew pozorom są bardziej kosmetyczne niż rewolucyjne. Warto je jednak prześledzić, żeby wiedzieć co ewentualnie zmienić.
1. Odniesienie do przepisów unijnych
Pierwsza zmiana dotyczy wprowadzenia odniesienia do przepisów Unii Europejskiej, które są wdrażane poprzez omawiane rozporządzenie. Już wcześniejszy akt prawny stanowił wdrożenie dyrektywy Rady 90/270/EWG z dnia 29 maja 1990r. Teraz jednak zostało to napisane/powiedziane wprost.
2. Przedefiniowano pojęcie stanowiska pracy
Dotychczasowe rozporządzenie definiowało stanowisko pracy przez pryzmat wyposażenia podstawowego, dodatkowego i pomocniczego. Obecnie jego definicja będzie nico inna:
stanowisku pracy – należy przez to rozumieć przestrzeń pracy wraz z:
a) wyposażeniem podstawowym, w tym monitorem ekranowym, klawiaturą, myszą lub innymi urządzeniami wejściowymi, oprogramowaniem z interfejsem dla użytkownika,
b) krzesłem i stołem,
c) opcjonalnym wyposażeniem dodatkowym, w tym stacją dysków, drukarką, skanerem, uchwytem na dokumenty, podnóżkiem,”,
Największa zmiana dotyczy usunięcia pojęcia "wyposażenie dodatkowe", którym był stół i krzesło. Obecnie te dwa elementy są po prostu wyodrębnione. I teraz pytanie - czy pracownik wykonujący pracę zdalnie ma prawo zażądać od pracodawcy zakupu krzesła i stołu?
Moim zdaniem NIE!
Zgodnie z ustawą Kodeks Pracy Art. 6724 § 1.
Pracodawca jest obowiązany:
1) zapewnić pracownikowi wykonującemu pracę zdalną materiały i narzędzia pracy, w tym urządzenia techniczne, niezbędne do wykonywania pracy zdalnej;
Ale stół i krzesło to nie narzędzia pracy. To elementy stanowiska pracy, a za organizację stanowiska pracy odpowiada PRACOWNIK, który nie może zostać dopuszczony do wykonywania pracy dopiero po oświadczeniu, że takie stanowisko posiada. Mówi o tym kolejny artykuł Kodeksu Pracy:
§ 7.Dopuszczenie pracownika do wykonywania pracy zdalnej jest uzależnione od złożenia przez pracownika oświadczenia w postaci papierowej lub elektronicznej, zawierającego potwierdzenie, że na stanowisku pracy zdalnej w miejscu wskazanym przez pracownika i uzgodnionym z pracodawcą są zapewnione bezpieczne i higieniczne warunki tej pracy.
§ 8.Pracownik organizuje stanowisko pracy zdalnej, uwzględniając wymagania ergonomii.
Czy biurko i fotel biurowy to narzędzia pracy w rozumieniu nowych przepisów o pracy zdalnej i pracodawca będzie miał obowiązek je zapewnić pracownikom?Zgodnie z § 2 pkt 2 lit c rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 1 grudnia 1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe przez stanowisko pracy - należy rozumieć przestrzeń pracy, wraz z wyposażeniem w środki i przedmioty pracy, obejmującym m.in. wyposażenie pomocnicze, w tym stół, krzesło, uchwyt na dokument, podnóżek. Zatem jeżeli praca jest wykonywana na stanowisku pracy z monitorem ekranowym to biurko i fotel biurowy stanowią jego wyposażenie a nie narzędzia pracy, które w myśl art. 6724§ 1 pkt 1 kodeksu pracy pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikowi wykonującemu prace zdalną.
3. Włączenie w zakres rozporządzenia laptopów
To chyba największa zmiana. I rozwiewa wiele wątpliwości w zakresie czy laptop to monitor ekranowy, czy też nie.
Do tej pory systemy przenośne nieprzeznaczone do użytkowania na danym stanowisku - czyli na przykład laptopy - były wyłączone z zakresu wymagań rozporządzenia. To się teraz zmieni jeśli systemy te będą używane przez co najmniej 50% dobowego wymiaru czasu pracy, wówczas należy zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy na stanowiskach pracy, na których są one używane. Co to dokładnie oznacza? Oznacza to, że stanowisko pracy powinno spełniać wszystkie wymagania określone w rozporządzeniu. Dodatkowo jeśli przez min. 50% czasu pracy pracownik będzie używał laptopa lub innego systemu przenośnego, wówczas jego stanowisko pracy powinno być wyposażone w:
- monitor ekranowy lub podstawkę, która zapewni, że górna krawędź monitora znajdowała się na wysokości wzroku
- dodatkową myszkę
- dodatkową klawiaturę
4. Dofinansowanie nie tylko do okularów korygujących wzrok
Kolejna wątpliwa kwestia znalazła odpowiedź w znowelizowanych przepisach. Pracodawca będzie musiał zapewnić okulary korygujące wzrok lub (i tu nowość) szkła kontaktowe, o ile lekarz medycyny pracy wskaże konieczność używania ich do pracy z monitorem.
Oznacza to rozszerzenie zakresu dofinansowania i kolejne wyzwanie dla pracodawców. Będą musieli oni bowiem rozstrzygnąć i ustalić poziom dofinansowania oraz ich częstotliwość.
5. Więcej ogólników - mniej szczegółów
Dość mocno uszczuplono załącznik 1, w którym wskazywano dokładne wymagania techniczne, jakie elementy wyposażenia powinny spełniać. Postawiono na większą swobodę, określając jedynie, że mają one
- zapewniać swobodę ruchów
- ograniczać wymuszone, niewygodne ruchy głowy i szyi
- umożliwiać przyjęcie pozycji zmniejszającej zmęczenie rąk
- umożliwiać ergonomiczne ustawienie elementów wyposażenia i jej ustawianie tak, by pracownikowi było wygodnie
- gdy stopy pracownika nie sięgają do podłogi
- gdy pracownik zażyczył sobie podnóżek
Wszystkie wyżej wymienione zmiany wejdą w życie 17 listopada 2023r. Pracodawcy dano 6 miesięcy od dnia wejścia w życie zmian, żeby stanowiska pracy dostosować do nich.
A co Ty myślisz o tych zmianach? Co zmieni się dla Ciebie?
Pozdrawiam i BeHaPpY
Żurka